ХЭРЭГЖYYЛЖ БУЙ ТЄСЛYYД          

     - Монгол адууны маань холын євєг, Монгол Тахийг уугуул эх нутагт нь эргэж нутагшуулах олон улсын эрдэм шинжилгээ, судалгааны ажлыг хамтран хийж, Тахь нутагшуулах ажлыг тєрийн бус байгууллагын хувьд бие дааж анх удаа хийж гvйцэтгэх олон талын арга хэмжээг санаачлан хэрэгжvvлж, тєрєлх эх нутагтаа устаж vгvй болсон биологийн нэгэн тєрєл зvйлийг авран хамгаалах улс орны тєдийгvй олон улсын ач холбогдол бvхий vйлс бvтээлцсээр байна.
Энэ ажлыг эрхлэн гvйцэтгэхээр анх 1990 оны 8 дугаар сарын 29-ний єдєр олон талын хэлэлцээрт гарын vсэг зурж, мєн оны 10 дугаар сарын 20-ны єдрєєс эхлэн Тахь нутагшуулах "Хустай" тєвийг байгуулав.
     Тахь нутагшуулах vйл хэрэгт Монгол Улсын Их Хурал, Засгийн газар, Байгаль орчны яам, Тєв аймгийн Иргэдийн Тєлєєлєгчдийн Хурал, Засаг дарга, тvvний тамгын газар, мєн аймгийн Алтанбулаг,Аргалант,Баянхангай сумын єєрєє удирдах ёсны болон тєрийн захиргааны байгууллага, нутгийн оршин суугч ард иргэд, Нидерландын Вант Улсын Засгийн газар, Голландын Тахь хамгаалах сан жинтэй хувь нэмэр оруулж зохих туслалцаа дэмжлэг vзvvлсээр байна. Монгол, Голланд хоёр улсын тєрийн бус байгууллагууд хамтран уг ажлыг хэрэгжvvлэхээр 1990 онд єєр хоорондоо гэрээ хийсэн юм.
     Гэрээ ёсоор Голланд, Украин улсаас анх 1992 онд 15 тахь онгоцоор тээвэрлэн ирvvлж, зохих бэлтгэлийг хангасны vндсэн дээр Хустайн нуруунд байршуулан нутаглуулсан билээ. Ажил ажил амжилттай хэрэгжиж байна. (Хустайн веб*тэй холбох)

     - БНМАУ-ын Сайд нарын Зєвлєлийн 1980 оны 10 дугаар сарын 31-ний єдрийн 347 дугаар тогтоолоор Намгийн минж vржvvлэх туршлагын фермийг Тєв аймгийн Батсvмбэр сумын нутагт єєрийн хєрєнгєєр байгуулж, аж ахуйн тооцооны vндсэн дээр ажиллуулахыг Монголын байгаль орчныг хамгаалах нийгэмлэгт зєвшєєрсєн байна.
     Энэ ферм 1988 он хvртэл тус нийгэмлэгийн мэдэл,удирдлагад ажиллаж, vйлдвэрлэлийн болон ажлын байр, ажиллагсдын орон сууц зэрэг 10 гаруй барилга байгууламжтай, машин техник, тоног тєхєєрємжтэй, минжийн байршил, єсєлт vржилт хэвийн найдвартай байж, тоо толгой нь єсєн vржиж, туршилтын vvргийг амжилттай гvйцэтгэсэн юм.
     - Цагаан зээр, тарвага зэрэг амьтныг шилжvvлэн нутагшуулах, Ховд аймгийн Хар ус нуурт ондатор, Булган голд минж шинээр нутагшуулах, Баян-Єлгий аймагт бургас vржvvлгийн талбай байгуулах гэх мэт тодорхой ажлыг нийгэмлэгийн хєрєнгє, хvчээр амжилттай гvйцэтгэж, биологийн тєрєл зvйлсийг хамгаалах, нєхєн сэргээх vйл хэрэгт томоохон хувь нэмэр оруулсан.
     - Олон улсын Ирвэс хамгаалах холбоотой хамтран Монгол орны ирвэсийн байршил, идэш тэжээл, єсєлт vржилт, мал аж ахуйд учруулж болзошгvй гарз хохирол зэрэг судалгааны ажлын тєслийг МБОХХ-ны ерєнхийлєгч Ж.Цэрэндэлэг удирдан хэрэгжvvлж байв. Олон улсын ирвэс судлалын олон улсын 1992, 1996 оны бага хуралд Монгол улсаас Ж.Цэрэндэлэг, Б.Мєнхцог нар оролцож сонирхолтой илтгэл тавьж хэлэлцvvлсэн.
      -Модлог ургамлын дендрарийг Монголын байгаль орчныг хамгаалах нийгэмлэгийн Тєв Зєвлєлд vндсэн ба эргэлтийн хєрєнгє, зохих орон тооны хамт шилжvvлэн, тvvний харьяанд ажиллуулахыг БНМАУ-ын Сайд нарын Зєвлєлийн 1984 оны 2 дугаар сарын 17-ны єдрийн 40 дvгээр тогтоолд заажээ.
Тогтоолын дагуу дендрарийн зардлыг МБОХН 1990 он хvртэл санхvvжvvлсэн бєгєєд тэнд Монгол оронд ургадаг бараг бvх тєрлийн модыг тарьж ургуулсан сайхан цэцэрлэг болсон юм.
     - Нэгдсэн Yндэстний Байгууллагын хєгжлийн хєтєлбєр, Байгаль орчны яамны хэрэгжvvлсэн байгаль орчны мэдээлэл, сурталчилгаа тєслєєс МБОХХ цєлжилттэй тэмцэх, тvvнээс урьдчилан сэргийлэх сурталчилгааны тєслийг Говь-Алтай аймгийн Хєхморьт суманд хэрэгжvvлэв.

Мoнголын Байгаль Орчныг Хамгаалах Холбоо (МБОХХ)
Тєв шуудан, Шуудангийн хайрцаг-1160 Улаанбаатар-13, Монгол улс
Утас:976-11-318000; 976-11-353731
Факс: 976-11-321426
Е-mail: macne@magicnet.mn